LUẬT DI TRÚ CANADA THAY ĐỔI LIÊN QUAN QUYỀN XIN THỊ THỰC CHO VỢ/CHỒNG NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠM CƯ ĐANG KHIẾN MỘT GIA ĐÌNH TẠI BRITISH COLUMBIA ĐỨNG TRƯỚC NGUY CƠ LY TÁN LẦN NỮA

Sau 20 năm xa cách, 1 gia đình tại hạt Sechelt thuộc bang British Columbia lại đối mặt với nguy cơ chia lìa, vì quy định nhập cư mới dành cho người lao động tạm cư.

Cuộc đoàn tụ sau bao năm chờ đợi của cô Agnes Cabe, một lao động nước ngoài tạm thời (TFW) của Canada, và gia đình cô đang biến thành một cuộc chiến để được ở bên nhau ở thời điểm hiện tại.

Các quy định liên bang về di trú nhập cư, liên quan đến giấy phép làm việc mở (open work permit) cho vợ/chồng của những lao động tạm cư có lương thấp, có thể buộc chồng của cô Cabe phải quay trở lại Philippines vào tháng 9 tới. Nguy cơ chia ly này đã làm dấy lên sự lo ngại khắp vùng địa hạt Sechelt, nơi các chủ doanh nghiệp cảnh báo rằng việc mất đi lực lượng lao động nước ngoài tạm cư TFW, sẽ dẫn đến những hậu quả tồi tệ cho kinh tế địa phương.

Sau hai thập kỷ làm việc tại nước ngoài tại Canada, cô Agnes Cabe từ Phillipines, hiện đang làm việc tại một cửa hàng bán lẻ, vừa mới được đoàn tụ với chồng và hai con tại hạt Sechelt, thuộc bang British Columbia.

“Biết rằng gia đình mình sẽ lại phải xa nhau lần nữa, sau khi vừa mới đoàn tụ là một điều vô cùng đau lòng,” cô chia sẻ.

Thay đổi chính sách để hạn chế số lượng lao động tại Canada, chi tiết ra sao?

Kể từ tháng 1 năm 2025, luật di trú Canada chỉnh sửa cho vợ/chồng của những lao động thuộc nhóm tay nghề thấp, sẽ không còn đủ điều kiện để xin giấy phép làm việc mở như trước kia. Luật sư Chi-Young Lee từ công ty luật McCrea Immigration LLP cho biết, sự thay đổi này bắt nguồn từ nỗ lực của chính phủ liên bang, nhằm “hạn chế số lượng lao động nước ngoài tạm thời mà họ muốn có tại Canada”, và việc loại bỏ giấy phép làm việc cho vợ/chồng dường như là “cách khắc phục dễ dàng nhất”.

Bà Catherine Sas, đối tác cấp cao tại Trung tâm Luật Di trú Sas và Ing, cho biết trong nhiều trường hợp, các gia đình hiện đang phải đối mặt với cảnh ly tán: “Họ đang bị chia cắt, hoặc chúng tôi phải nỗ lực đưa ra những lập luận sáng tạo hơn [để giữ họ lại Canada].”

Áp lực mất lao động lên các doanh nghiệp địa phương thì như thế nào?

Chồng của cô Cabe, anh Reynaldo, đang sở hữu giấy phép làm việc mở dành cho vợ/chồng (gọi tắt là SOWP) của Canada, nhưng có thể phải về nước vào mùa thu 2026 này khi giấy phép đó hết hạn. Anh làm việc trong lĩnh vực kiểm soát côn trùng. Chủ doanh nghiệp của anh, ông Ron Dickinson, cho biết việc mất đi Reynaldo sẽ là một tổn thất lớn, đồng thời mô tả anh “không chỉ là một nhân viên”. “Anh ấy đã trở thành người thân trong gia đình,” Dickinson nói.

Ông Dickinson cho biết, đã chật vật nhiều năm để thuê người bản địa dù đã nỗ lực quảng cáo tuyển dụng nhiều lần, nhưng không tìm được người sẵn sàng làm công việc này. Lao động tạm cư nước ngoài TFW đã giúp lấp đầy những khoảng trống thiết yếu cho công việc của ông.

“Họ muốn làm việc, và chúng tôi cần họ. Tôi muốn cảm ơn họ vì đã ở đây,” Dickinson nói thêm. Ông cho rằng chính phủ liên bang cần hiểu tầm quan trọng của lao động nước ngoài đối với các cộng đồng nông thôn, vùng sâu vùng xa.

Tiếng nói từ chính quyền địa phương về sự việc này thì như thế nào?

Vào thứ Sáu, Thị trưởng hạt Sechelt, ông John Henderson cùng các cư dân chịu ảnh hưởng, đã đến Vancouver để gặp Bộ trưởng Di trú Canada, bà Lena Metlege Diab. Bộ trưởng cho biết việc lắng nghe trực tiếp từ các lãnh đạo địa phương giúp đảm bảo cách tiếp cận của chính phủ phản ánh đúng nhu cầu thị trường lao động thực tế.

Thị trưởng Henderson cho biết, có khoảng 300 lao động quốc tế và gia đình họ sống tại Sunshine Coast, sẽ mất tư cách lưu trú trong năm nay khi giấy phép hết hạn.

“Thật lòng mà nói, điều này thật đau lòng và cho thấy sự thiếu quan tâm của chính phủ liên bang. Chúng tôi cần những người này vì không có họ, nhiều dịch vụ mà chúng tôi đang phụ thuộc sẽ không còn nữa.”

Không chỉ ở hạt Sechelt, Thị trưởng hạt Gibsons, ông Silas White, cũng cho biết cộng đồng của ông đang thiếu hụt nhân sự trầm trọng. Một chương trình chăm sóc trẻ em tại Gibsons đã phải đóng cửa do thiếu nhân viên, điều mà ông cho là “liên quan trực tiếp đến việc chương trình lao động nước ngoài tạm thời bị giới hạn đối tượng tham gia.”

Trước hoàn cảnh của gia đình mình, cô Cabe đã đồng sáng lập hiệp hội Keep Families Together (tiếng Việt là Hội Giữ các gia đình bên nhau), một nhóm vận động thay đổi chính sách di trú nhập cư mới. Cô kêu gọi chính phủ liên bang xem xét các chính sách phản ánh đúng thực tế đang diễn ra tại khu vực của mình, tức thực tế cần người lao động nước ngoài tạm thời cho nền kinh tế xã hội địa phương.